!6-ОШ_ТЖБ_Д?ниеж?зі тарихы_8-сын_?аз


Чтобы посмотреть этот PDF файл с форматированием и разметкой, скачайте его и откройте на своем компьютере.
оқсандық
жиынтық бағалау
спецификациясы
«Дүниежүзі тарихы»
сынып

МАЗМҰНЫ
1. Тоқсандық жиынтық бағалаудың мақсаты
2. Тоқсандық жиынтық бағалаудың мазмұнын анықтайтын құжаттар
3. «Дүниежүзі тарихы» пәнінен күтілетін нәтижелер, 8
сынып
4. Ойлау дағдыларының деңгейі
5. Тоқсандарға ойлау дағдыларының деңгейіне байланысты тексерілетін мақсаттарды бөлу
6. Жиынтық бағалауды өткізу ережесі
Модерация және балл қою
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификация
II
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
III
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
1. Тоқсандық жиынтық бағалаудың мақсаты
Тоқсандық жиынтық бағалау оқу бағдарламасы мен оқу жоспарын
ың мазмұнына
сәйкес, оқушылардың тоқсан барысында меңгерген білім, білік және дағдыларды анықтауға
бағытталған.
Тоқсандық жиынтық бағалау оқу жоспарындағы тоқсан ішінде меңгеруге тиісті оқу
мақсаттарына жету деңгейін тексереді.
2. Тоқсандық жиынтық бағал
аудың мазмұнын анықтайтын құжаттар
Негізгі орта білім беру деңгейінің 5
сыныптарына арналған
Дүниежүзі тарихы
пәнінен
жаңартылған мазмұндағы
үлгілік
оқу бағдарламасы
3. «Дүниежүзі тарихы» пән
інен күтілетін нәтижелер, 8
сынып
Білу
әлем тарихында ма
ңызды рөл атқарған тарихи қайраткерлерді;
тарихи даму барысында қалыптасқан әлемдік мәдениеттің маңызды жетістіктерін;
тарих ғылымының
ұғымдары
тарихи деректердің түрлерін.
Түсіну
орта ғасырлардағы
дүниежүзі тарихының дамуының тұтастығы мен үз
діксіздігін
сипаттайтын негізгі оқиғалардың, құбылыстар мен процестердің мәнін;
лем елдерінің қоғамдық
саяси, экономикалық және әлеуметтік
мәдени дамуының сипатты
белгілерін;
аманауи қоғамдық процестердің тарихи шарттылығын, адамзаттың мәдени әртүрл
ілігін;
әлем тарихындағы көрнекті тұлғалардың рөлі мен орн
ын.
Қолдану
тарихи ойлау дағдыларын: өмірлік міндеттер мен мәселелерді шешу үшін;
тарихи ойлау дағдыларын: тарихи картадағы өзгерістерді, түрлі нысандардың орналасуын
анықтау кезінде;
тар
ихи ойлау дағдыларын: тарихи тұлғаларды, оқиғаларды, құбылыстарды, процестерді
салыстыру кезінде;
тарихи ойлау дағдыларын:
әлем
елдерінің саяси, әлеуметтік
экономикалық және
мәдени
дамуын сипаттау кезінде.
Талдау
себеп
салдарлық байланыстарын анықтау
мақсатында тарихи оқиғаларды, құбылыстарды,
процестерді;
жалпы сипатты белгілері мен ерекшеліктерін анықтай отырып, елдердің тарихи дамуын;
тарихи тұлғалар қызметінің нәтижесі мен уәждерін;
тарихи паралелль өткізу жолымен әлемнің жекелеген мемлеке
ттерінің даму үрдістерін,
қоғамдық, экономикалық, саяси және мәдени процестерін;
проблемалық сұрақтарға жауап беру үшін түрлі тарихи дереккөздерді;
бір тарихи оқиғаларға, құбылыстар мен процестерге түрлі көзқарастарды;
түрлі таңбалы жүйеде (мәтін,
карта, кесте, схема, дыбыс
бейне
қатары) ұсынылған
ақпараттарды.
Жинақтау
жалпы заңдылықтарды анықтай отырып, тарихи құбылыстардың, процестердің сипатты
белгілерін жіктеу, жүйелеу, жалпылау және саралау үшін түр
лі дереккөздердегі
ақпараттарды.
Бағалау
тарихи оқиғаларды, процестерді, құбылыстарды, тұлғаларды әлемдік тарихқа ықпалы
тұрғысынан бағалайды, оларды әртүрлі түсіндіруді;
әртүрлі т
арихи дереккөздердің анықтығын.
4. Ойлау дағдыларының деңгейі
Ойлау
дағдыларын
ың деңгейі
KbiZllZfZ
LZikujfZe
Zj�
lje_j
Білу және
түсіну
Жаңа заманның басталуы;
XVII ғасырдағы ағылшын
буржуазиялық революциясы;
XVIІI ғасы
рдағы Үндістан
және Ұлыбритания;
Франция мен Ұлыбританияның
Үндістанға
үст
емдік жүргізудегі бәсекелестігі;
ғартушылық
идеяларының таралуы;
Ағар
тушылық
кезеңінің қайраткерл
ері; «Ағартушылық абсолютизмі»;
Еуроп
адағы
революциялық процестердің таралуынд
ағы
ағартушылық идеялардың рөлі;
тар елдердің
әлеуметтік
экономикалық дамуы; т
әуелсіздік
үшін күрес
және Америка Құр
ама Штаттарының құрылуы;
«Тәуелсі
здік декларациясы
ғартушылық
деялардың
қоғамдық санаға әсері;
Наполеон империясының күйреуі;
XIX ғасырдағы империя
лар және олардың бәсекелестігі;
Ұлыбритания
мен Ресейдің
Иранға ықпал ету
бәсекелестігі;
XІX ғасырдағы Қы
тай мен Еуропа елдері;
Цин династ
иясының оқшаулану саясаты мен
еуропалықтардың с
ауда, дипломатиялық миссиялары;
Апиын соғыстары: себептері мен салдары. Еуропалық
мемлекеттердің Қытайды
«ықпал ету аймақтарына»
бөлуі; ж
артылай отар Қытайдың әлеуметтік
эконом
икалық жағдайы; «м
иссионерлік», «
экспансия»,
«фактория», «отарлау» түсініктері;
революциялық
идеялард
ың XІX ғасырда Еуропаға таралуы;
Германияның бірігуі;
Италияның бірігуі;
XІX ғасырдағы
Халықшылдардың қозғалысы; Ресейдегі марксизмнің
таралуы;
XІX ғасырдағы еуропалық отарлық үстемдік.
дістанды басқарудағы өзгерістер;
XІX ғасырдың
соңында әлемдік отарлық жүйенің қалыптасуы; Ам
ерика
Құрама Штаттарының күшеюі;
«Жапонияны ашу»;
трансатлантикалық құл саудасы;
1865 жылдардағы
азамат соғысы;
Америка Құрама Шта
ттарындағы
құлдықтың жойылу
суретшілер және жазушылар
көзқарастарымен: XІX ғасырдағы өзгерістерге шолу.
ғылыми
ойдың дамуы.
ХІХ ғасырдың ғылыми
жаңалықтары
(Ч. Дарвин, Г. Мендель және тағы
басқалар).
DL;�
D'i�
lZ^Zmu�[Zj�
lZikujfZeZj
ҚЖ
Қысқа
жауапты қажет
ететін
тапсырмалар

олдану
ебеп
салдарды анықтау арқылы Еуропадағы феодалдық
құрылыстан капиталистік шаруашылыққа
(мануфактура, фабрика) өту процесін түсіндіру
Еуропалық отаршылдық экспансияның Шығыстың
дәстүрлі қоғамдарына ықпалын сипаттау
Еуропалық
революциялардың солтү
стік америкалық қоғамның
дамуына ықпалын анықтау
үрлі мемлекеттердің өнеркәсіптік даму сатысына өту
процесінің ерекшеліктерін салыстыру
; ө
нердегі негізгі
стильдер мен ағымдардың белгілерін (неоклассицизм,
романтизм, импрессионизм, реализм) анықтау
; ә
ртүр
лі
елдердің бір уақыт кезеңіндегі тарихи оқиғаларын
салыстыру арқылы ұлттық мемлекеттердің (Италия,
Германия) қалыптасу маңызын анықтау
рансатлантикалық қ
ұлдықтың ерекшеліктерін анықтау;
арихи оқиғаларды интерпретациялау үшін өнер
туындыларын пайдалану
@�
ukZ�
`ZmZilu�Z`_l�
_l_lg�
lZikujfZeZj
ТЖ
Толық
жауапты қажет
ететін
тапсырмалар
Жоғары
деңгей
дағдылары
империалистік соғыстардың әлемдік саясаттың өзгеруіне
ықпалын бағалау (Наполеон соғыстары мысалында);
Еуропалық отаршылдық экспанциясының шығыс
тың
дәстүрлі қоғамдарына ықпалын сипаттау; өзгерістер мен
сабақтастықты көрсету арқылы, адам мен қоғам
өміріндегі ғылыми жаңалықтардың маңызын талдау
ҚЖ
Қысқа
жауапты қажет
ететін
тапсырмалар
ТЖ
Толық
жауапты қажет
ететін
тапсырмалар
5. Тоқсандарға о
йлау дағдыларының деңгейіне байланысты тексерілетін мақсаттарды
бөлу
Тоқсан
Білу және түсіну
Қолдану
Жоғары деңгей
дағдылары
Барлығы
6. Жиынтық бағалауды өткізу ереж
есі
Тоқсан бойынша жиынтық бағалау кезінде кабинетіңіздегі көмек ретін
де қолдануға
мүмкін болатын кез
келген көрнекі құралдарды (диаграммалар, кестелер, постерлер,
плакаттар немесе карталарды) жауып қойыңыз.
Тоқсан бойынша жиынтық бағалау басталмас бұрын
алғашқы бетінде жазылған
нұсқауды оқып, білім алушыларға жұмыстың орындалу ұзақтығын хабарлаңыз. Білім
алушыларға жұмыс барысында бір
бірімен сөйлесулеріне болмайтындығын ескертіңіз.
Нұсқаулықпен таныстырып болғаннан кейін білім алушыларға тоқсан бойынша
жиынтық
бағалау басталғанға дейін түсінбеген сұрақтарын қоюға болатындығы туралы айтыңыз.
Білім алушылардың жұмысты өздігінен орындап жатқандығына, жұмысты орындау
барысында көмек беретін қосымша ресурстарды, мысалы: сөздіктер немесе калькуляторлар
(спец
ификацияда рұқсат берілген жағдайлардан басқа уақытта) пайдалануларына
мүмкіндіктерінің жоқ екендігіне көз жеткізіңіз. Олардың жұмыс уақытында бір
біріне
көмектесулеріне, көшіріп алуларына және сөйлесулеріне болмайтындығын ескертіңіз.
Білім алушыларға дұр
ыс емес жауапты өшіргішпен өшірудің орнына, қарындашпен
сызып қоюды ұсыныңыз.
Жұмыс барысында нұсқаулыққа немесе жұмыстың ұзақтығына қатысты білім
алушылар тарапынан қойылған сұрақтарға жауап беруге болады. Жекелеген білім
алушыларға көмек беруге негіздел
ген кез
келген ақпаратты оқуға, айтуға, өзгертіп айтуға
немесе көрсетуге
тыйым салынады.
Тоқсандық жиынтық бағалаудың аяқталуына 5 минут уақыт қалғандығын үнемі
хабарлап отырыңыз.
Тоқсандық жиынтық бағалау аяқталғаннан кейін білім алушылардан жұмыстарын
тоқтатып,
қалам/қарындаштарын партаның үстіне қоюларын өтініңіз.
Модерация және балл қою
Барлық мұғалімдер балл қою кестесінің бірдей нұсқасын қолданады. Модерация
үдерісінде бірыңғай балл қою кестесінен ауытқушылықты болдырмау үшін жұмыс үлгілерін
балл қою кестесіне сәйкес тексеру қажет.
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
иынтық бағалаудың өткізілу уақыты
40 минут
Балл саны
Тапсырмалар түрлері
КТБ
көп таңдауы бар тапсырмалар
қысқа ж
ауапты қажет ететін тапсырма
лар
ТЖ
толық ж
ауапты қажет ететін тапсырмалар
Жиынтық бағалаудың құрылымы
Тоқсан бойынша жиынтық бағалауда әртүрлі тапсырмалар: көп жауапты таңдауы бар
сұрақтар, қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтар қолданылады.
Көп таңдауы бар сұрақтарда білім
алушылар берілген бірнеше жауаптардың ішінен бір
дұрыс жауапты таңдайды.
Қысқа
жауапты қажет ететін сұрақтарға сөздер немесе қысқа сөйлемдер түрінде жауап
береді.
Толық жауапты қажет ететін сұрақтарда білім алушылар орындаушылық және
шығармашылық дағдыла
рын көрсетеді.
Берілген нұсқа қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтарды қамтитын
тапсырмадан тұрады.
тоқ
сан бойынша
жиынтық бағалау тапсырмалар
ының сипаттамасы
Бөлім
Тексерілетін мақсат
Ойлау
дағдыларыны
ң деңгейі
LZikujfZ�
kZgu�\r
апсырма
№ *
Тапсыр
ма
түрі*
Орындау
уақыты,
мин*
;Zee�\r
Бөлім
бойынша
балл
Жаңа заманның
басталуы
Англияның әлемдік жетекші
держава ретінде қалыптасуындағы
өнеркәсіп төңкерісінің рөлін
сипаттау
;em�`%g_�
lkgm
КТБ
7.4.1.1 Себеп
салдарды анықтау
арқылы
Еуропадағы феодалдық
құрылыстан капиталистік
шаруашылыққа (мануфактура,
фабрика) өту процесін түсіндіру
Қолдану
XVIІI ғасырдағы
Үндістан
және
Ұлыбритания
��������?
mjhiZeu�hlZjrue^u�
wdkiZgkbygu�Ruuklu�^%klj
e�
hZf^ZjugZ�uiZeug�kbiZll
Zm
he^Zgm
Ағартушылық
идеяларының
таралуы
Еуропалық
революциялардың солтүстік
америкалық қоғамның дамуына
ықпалын анықтау
Қолдану
КТБ
8

8
4
Барлығы:
Еcкерту: *
өзгеріс енгізуге болатын бөлі
мдер

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен I
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың
тапсырмалары
Төмендегі сұрақтраға
жауап
беріңіз
1765 ж. Глазго у
ниверситетінде бу машинасын
ойлап тапқан
өнертапқышты
көрсетіңіз.
Р.Аркрайт
Д.Стенфенсон
Д.Харгривс
Д.Уатт
ХІХ ға
сырдың 50
жылдары «әлем шеберханасы»
атанған
ді белгілеңіз.
Анг
лия
Ресей
Германия
АҚШ
Англиядағы өнеркәсіп төңкерісі
басталуының алғашқы көрінісі
н көрсетіңіз.
Темір жолдың пайда болуы
Алғашқы метроның пайда болуы
Есептеуіш машинасын ойлап табу
Жұмыс маш
инасын ойлап табу
Алғашқы фабриканы
ашқан
дамды белгілеңіз.
Р.Аркрайт
Д.Стенфенсон
Д.Харгривс
Д.Уатт
Америка халқының Англияға қарсы тәуе
лсіздік соғысы басталған жылды көрсетіңіз.
1773 ж.
1774 ж.
1777 ж.
АҚШ
тың «Тәуелсіздік декларациясының»
авторы
н көрсетіңіз.
Д.Вашингтон
Б.Франклин
Т.Джефферсон
Гамильтон
Англия
ның
АҚШ
тың
тәуелсіздігін мойындаған жыл
ын көрсетіңіз.
1780 ж.
1783 ж.
1785 ж.
1788 ж.
Солтүстік Американың тәуелсіздік жолындағы күресінің себептерін анықтаңыз.
Солтүстік
Американың
тәуелсіздік
жолындағы
соғысының
себептері
] &#x/MCI; 13;&#x 000;&#x/MCI; 13;&#x 000; &#x/MCI; 14;&#x 000;&#x/MCI; 14;&#x 000;9. Берілген д
ерекке және өз біліміңізге сүйеніп
сұрақтарға жауап беріңіз
Үнд
iстандағы ағылшын
дар
дың үстемд
нағыз толық басынан өткерген алғашқы ел
Бенгалия болды. Бұл
үстемд
iк тiрiлердiң ғана емес, өлген жер өңдеушiлердiң соңғы тиынын
сыпырып алған жер салығы жүйесiн енгiзуден және ашықтан
ашық тонаудан басталды. Адам
төзгiсiз аштық Бенгалияны бiрнеше қайтара бос қалдырғанша алтын ағашты сiлки бердi,
сiлки бердi. Бұл пр
оцестi кейiнiрек сауда деп атады, бiрақ ол ештеңенi де өзгертпедi. Үкiмет
оны сауда деп көрсеттi, бiрақ ол сауда емес, тонау едi. Бұндай жағда
й тарихта сирек
кездеседi. Ал бұның әртүрлi атаулармен, әртүрлi формада бiрнеше жыл емес, тұтас бiр
ұрпақтарға жал
ғасқанын
есте сақ
тау керек.
Дерек:
Неру Д. Үндістанның ашылуы
Ағылшындар
дың
Үндістанды отарлау
үдерісінде
қолданған
дістер
дің екеуін көрсетіңіз.
[2]
Келтірілген мәтіннің негізінде Англия мен Үндістан арасындағы қарым
қатынас жайлы
екіден кем емес қорытындыңызды жазыңыз.
&#x/MCI; 25;&#x 000;&#x/MCI; 25;&#x 000;2&#x/MCI; 26;&#x 000;&#x/MCI; 26;&#x 000;] &#x/MCI; 27;&#x 000;&#x/MCI; 27;&#x 000;Метрополия және отар дегеніміз не?
Метрополия
Отар
&#x/MCI; 37;&#x 000;&#x/MCI; 37;&#x 000;2&#x/MCI; 38;&#x 000;&#x/MCI; 38;&#x 000;] &#x/MCI; 39;&#x 000;&#x/MCI; 39;&#x 000;Ағылшындардың Үндіста
нды отарлауының 2 тарихи маңызын жаз
ыңыз.
біліміңізді,
төмендегі суреттер мен
кілт
сөздерді
қолданып
Өнеркәсіп
төңкерісі
әлемді өзгертті
тақырыбында
ПТМС формуласы б
ойынша сипаттама беріңіз.
Кілт
сөздер:
мануфактура, фа
брика, машина
Эссе
критерийлері:
Позиция
(мен
санаймын)
1] &#x/MCI; 13;&#x 000;&#x/MCI; 13;&#x 000;Түсіндіру
(себебі......)
1] &#x/MCI; 14;&#x 000;&#x/MCI; 14;&#x 000;Мысал
(мен мұны
салдар арқылы дәлелдей аламын

Салдар
сылайша айтылған мәселе бойынша
... қорытынды жасаймын
[1]

Суреттер мен кілт сөздерді қолдануы

[1]

Балл қою кестесі
Тапс
ырма
@Zm
;Ze

Қосымша
ақпарат
1
7

Бір дұрыс жауапқа 1
балл
1. Мануфактуралар ашу, жү
ннен жасалған маталарды
өндіру, басқа мемлекеттермен сауда жасау, батысқа қоныс
аударуға тыйым салу
2. Тауарларғ
а жаңа кеден салығының салынуы
3. Америкаға
000 ағылшын іскерін қоныстандыру
4. Герб салығының енгізілуі
4
Әрбір
жауапқа 1
баллдан беріледі
Мазмұны
на сай
жауап басқа
фразамен жазылса
қабылданады

9
Үндістанның
ағылшындық иеліктерінде басқарудың
зорлық
зомбылық немесе қанау әдістері қолданылды.
Метрополияның пайдасы үшін үнді халқынан с
алықтар
жинап қанады.
2
Мазмұны
на сай
жауап
басқа
фразамен жазылса
қабылданады.
Үндістандағы
ағылшын иеліктеріндегі халықтың
мүлде
құқықтары болмады және олар Англияның тарапынан
тонаушылыққа ұшырады. Аштық пен өлім көбейді, бірақ ол
Англияның тарапынан халыққа көмек жасалмай
, керісінше
салықтарды
өсуі
не
әкелді
. Ағылшын үкіметі Үндістандағы
өз иеліктеріне табыс
d'a�j_lg^_�ZjZZg�[heZlug��

2
Метрополия дегеніміз
ол отары бар мемлекет.
Отар
империалистік мемлекет басып алған, езіліп,
қаналып отырған ел.
:g]ebygu�%e_f^d�
gZju
_gm�`%g_�oZeuZjZeu�kZm^ZZ�
dj]m��g^�oZeugu�kZgZ�k_afg�hygmugZ�%d_e_^�
l�[��F��F�


10
Менің ойымша
өнеркәсіп
төңкерісі әлемді тү
бегейлі
өзгертті
және
мемлекеттегі өнеркәсіптің басқа салалары да
өзгерістерге ұшырады т.
с.с.
Мен мұны мын
адай мысалдар арқылы дәлелдей аламын:
1733 жылы шұға тоқығанда өздігінен қозғалатын қайықша
(челнок) ойлап табылды. 1738 жылы адам қолының
көмегінсіз жіп тоқуға арналған машина жасалады. 1764
жылы
Дж.Харгривс
«Дженни» атты механикалық ұршықты,
ал 1771 жылы
Р.Аркрайт
алғаш рет су доңғалақтары арқылы
машинаны қозғалысқа түсіретін тоқыма фабрикасын ашты.
1765 ж.
Джеймс Уатт
машинасын құ
растырды
йтылған мәселе бойынша мынандай қорытынды
жасаймын
өнеркәсіп
төңкерісі
жаңа калалардың пайда
болуына
, жолдар
мен көліктің дамуына ық
пал етті, жаңа
тап
пролетариат
ы дүниеге
әкелді
. Осылайша
Англияда
капитализмнің мануфактуралық сатысынан капиталистік
өнеркәсіптің машиналық техникағ
а сүйенген
фабрикалық
жүйесіне өту кезеңін
баста
ды т.б.с.с.





6
1. Позици
я
(мен ...
санаймын)
嬀ㅝ
Түсіндіру
(себебі......)
[1]
Мысал
(мен мұны ...
мысалдар арқылы
дәлел
дей аламын)
[2]
Салдар
(осылайша
айтылған мәселе
бойынша ...
қорытынды
жасаймын) [1]


��Kmj_ll_j�f_g�del�
k'a^_j^�he^Zgmu������������������������������������������������������������
[1]
суреттер мен кілт
сөздерді қолдануы
Жалпы балл

тоқсан
бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
иынтық бағалаудың өткізілу уақыты
40 минут
Балл саны
Тапсырмалар түрлері
КТБ
көп таңдауы бар тапсырмалар
қысқа ж
ауапты қажет ететін тапсырмалар
ТЖ
толық жауапты қажет ететін тап
сырмалар
иынтық бағалаудың құрылымы
Тоқсан бойынша жиынтық бағалауда әртүрлі тапсырмалар: көп жауапты таңдауы бар
сұрақтар, қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтар қолданылады.
Көп таңдауы бар сұрақтарда білім алушылар берілген бірнеше жауаптардың ішінен бір
дұрыс жауапты таңдайды.
Қысқа
жауапты қажет ететін сұрақтарға сөздер немесе қысқа сөйлемдер түрінде жауап
береді.
Толық жауапты қажет ететін сұрақтарда білім алушылар орындаушылық және
шығармашылық дағдыларын көрсетеді.
Берілген нұсқа қысқа/толық жауапты
қажет ететін сұрақтарды қамтитын
тапсырмадан тұрады.
тоқсан бойынша
жиынтық бағалау тапсырма
лар
ының сипаттамасы
Бөлім
Тексерілетін мақсат
Ойлау
дағдыларыны
ң деңгейі
LZikujfZ�
kZgu�\r
апсырма
№ *
Тапсырма
түрі*
Орындау
уақыты,
мин*
;Zee�\r
Бөлім
бойын
ша
балл
XIX
ғасырдағы
империялар
және олардың
бақталастығы
7.3.2.2 XVIII
XIX ғасырдың
ортасындағы халықаралық
қатын
астардағы өзгерістерді
сипаттау
Білу және
түсіну
КТБ
7.4.2.1 Түрлі мемлекеттердің
өнеркәсіптік даму сатысына өту
роцесінің
ерекшеліктерін
салыстыру
he^Zgm
Француз
буржуазиялық
революциясыны
ң көрінісі
7.2.2.2 Өнердегі негізгі стильдер
мен ағымдардың белгілерін
(неоклассицизм, романтизм,
импрессионизм, реализм
) анықтау
he^Zgm
.2.1 Батыс Еуроп
адағы
уржуазиялық революциялардың
себептерін сипаттау
;em�`%g_�
lkgm
КТБ
мпериалистік соғыстардың
әлемдік саясаттың өзгеруіне
ықпалын бағалау (Наполеон
соғыстары мысалында)
@hZju�^_]_c�
^Z^ueZju
Барлығы:
керту:
өзгеріс
енгізуге болатын бөлімдер

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен II
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың тапсырмалары
Төмендегі сұрақтарға
жауап беріңіз
1856 жж. Қырым соғысындағы ең
сұрапыл
шайқас
болған
қала
ны көрсетіңіз.
Севастополь
Одесса
Керчь
Ялта
ж. Стамбулда құрылған құпия ұйымды көрсетіңіз.
«Жас түріктер»
«Жаңа османдар»
«Құқық қорғау қоғамы»
«Бірлік және прогресс»
Жас
түріктер» революциясы болған жыл
1904 ж.
В.
1906 ж.
С.
1908 ж.
1911 ж.
Жас түріктер Стамбулда үкімет билігін қолға алып, кейін жақындасуға бет алған
империалистік мемлекет
ті атаңыз.
Англия
Италия
Австро
Венгрия
Германия
1774 жж. орыс
түрік соғысына Осман мемле
кетін итермелеген еур
опалық ел.
Австрия
В.
Польша
Франция
Мальта
Англия мен Франция
ның
Ресейдің Балқан түбегінде
гі с
аясатына қарсы шығу себебін
көрсетіңіз.
Ресейдің Балқан мен Ж
ерорта аумағында күшейіп кетуінен
қауіптенді
В.
Ресейдің ә
лемдік держава болуынан қорықты
Осман империясына жәрдемдесті
Ресейдің
Грецияны жаулап алуынан қорықты
] &#x/MCI; 40;&#x 000;&#x/MCI; 40;&#x 000;7. Осман империясы
жүргізілген Танзимат реформасы
ның
мақсаты м
ен
нәтижесін
кестеде көрсетіңіз
Танзимат
реформасының
мақсаттары
Танзимат
реформасының
нәтижесі
[5]
Өнердегі негізгі стильдер мен ағымдардың белгілерін анықта
п жазыңыз.
тильдер мен
ағымдар
Басты белгілері
Импрессионизм
Реализм
Неоклассицизм
Романтизм
[4]
естедегі
Ұлы
Француз ре
волюциясы
себептерін
ің қайсысы
экономик
алық, саяси,
әлеуметтік факторларға
жатады
Революцияның себептері
саяси,
экономикалық,
әлеуметтік
Сауда
өнеркәсіп кешеніндегі
дағдарыс
Абсолюттік
феодалдық
құрылыстың дағдарысы
Билікке ұмт
ылған буржуазияның
пайда болуы
3] &#x/MCI; 45;&#x 000;&#x/MCI; 45;&#x 000;10. «Наполеон
соғыстарының әлемдік саясаттың өзгеруіне ықпалы
» тақырыбында
эссе
жазыңыз
Эссе
кри
терийлері:
Наполеон Бон
апартқа қысқаша мінездеме беру
[1]
1815 жылдар аралығындағы Наполеонның мансабы
мен жетістіктеріне әсер еткен
маңызды оқиғаны көрсет

[1]
Наполеонның билігі тұсындағы і
шкі саясаттың ер
екшелігін атау
[1]
Наполеонның билігі тұсындағы сыр
тқы саясаттың ерекшелігін атау
[1]
Наполеон соғыстарының әлемдік саясаттың өзгеруіне басты 2 ықпалын көрсету
[2]
Қорытынды

[1]
Балл қою кестесі
Тапс
ырма
@ZmZi
Бал
Қосымша
ақпарат
1
6

Бір дұрыс жауапқа 1
балл
Танзимат реформасының мақсаттары
Империядағы әртүрлі халықтардың діни сеніміне
қарамастан
оның ар
ұждан, дүние
мүлкін
қауіпсіздігін қамтамасыз ету;
Салықтарды дұрыс жинау және әділетті болу;
Әскери
қызмет мерзімін қысқарту
Мазмұны
на
сай жауап
басқа
фразамен жазылса
қабылданады
Танзимат реформасының нәтижесі
Осман империясының экономикалық дамуы;
ж. конституция қабылданды
стильдер
мен
ағымдар
;Zklu�[_e]e_j
Импрессион
изм
ХІХ ғ. ІІ
жартысы мен ХХ ғ.
мифологиял
ық сюжет пен антикалық
тақырыпты басты ұстаным тұтқан
ағым. Ол модернизмнің бір
үлгісі
j_lg^_�d'jg^��
J_Zebaf
$^_[b_l�i_g�'g_j^_�'fj�
[ueuklZjug�rugZcu�Zeiug^Z��
gZlueu�[_e]e_jg�kZlZc�hlujui��
`bgZlZi�[_cg_e_clg�d'jd_f^d�%^k��
;e�%^k
өмір құбылыстарын,
маңызды қоғамдық мәселелерді,
күнделікті тұрмыстағы сан алуан
жайттарды мейлінше кең қамтып,
әлеуметтік қайшылықтарды, адам
бейнесін терең ашып көрсетуді
мақсат тұтады.
G_hdeZkkbp
baf
XVIII ғ. соңы мен XIX ғ. алғашқы
жартысында Еуропа
мен Америка
елдерінің рухани мәдениетінде:
музыка, театр, бейнелеу өнері,
эстетика, т.б. әдеби
көркем салаларда
тараған идеялық көркемдік бағыт.
JhfZglbaf
:eZr�j_l�NjZgpby^Z�O1O���11�
`Zjluku�f_g�OO���[Zkug^Z�'g_j^_�
ZeuilZkZg�Zuf��Hgu�
'de^_j�
j^�rugZcu��Zcug��[hyfZkua�
[_cg_e_m]_�flue^u�
Бір дұрыс жауапқа 1
балл
Мазмұнына сай жауап
басқа фразамен жазылса
қабылданады
Экономикалық
Бір дұрыс жауапқа 1
балл
Саяси
Әлеуметтік








10
Наполеон Бонапарт
жарт
ы әлемді жаулаған тарихи тұлға.
Оны саяси қайраткер деп қана емес, ұлы қолбасшы, соғыс
өнерінің білікті маманы ретінде танимыз.


Наполеон Бонапартқа
қысқаша
мінездеме
береді
1799 ж. 9 қарашада (18 брюмерде) биліктегі дағдарысты
пайдаланып, мемлек
еттік төңкеріс жасады. Ол елде
алғашында консулдық, одан кейін империя (1804 ж. 18
мамыр) түріндегі әскери диктатура орнатты т.б.с.с.
1815 жылдар
аралығындағы
Наполеонның мансабы
мен жетістіктеріне әсер
еткен оқиғаны көрсетеді
He�[jZlZj�j_nhjfZe
Zj�`j]a^��ZaZfZllu�dh^_dkl�
Z[ue^Zm��
Француз банкін негіздеу т.б.
Наполеонның билігі
тұсындағы ішкі
саясаттың ерекшелігін
атайды
�����`ue^Zj�
hku�d_a_^_�;hgZiZjl�NjZgpbygu�
g_]a]�ZjkueZklZjf_g�� J_k_cf_g��:\kljbyf_g��
eu[jblZgbyf_g�\f�[_c[
lred�rZjllZj�`ZkZkZ^u�
Александр I қарым
қатынастарды үзе отырып, Наполеон
Ресеймен соғысуға шешім қабылдады. Ресей компаниясы
1812 жылы Империя ақырының басы болды.
Наполеонның билігі
тұсындағы сыртқы
саясаттың ерекшелігін
атайды
Наполеон билі
кке келісімен жаулаушылық соғыстар
жүргізіп, әлемнің көптеген елдерін тізе бүктірді.
Наполеонның әскери жетістіктері империя шекарасының
ұлғаюына алып келді. Наполеон күш
қуатының арқасында
Еуропа монархтарын өз билігімен санасуға мәжбүрледі.
Наполеон
ғыстарының
әлемдік
саясаттың өзгеруіне
басты 2 ықпалын
көрсетеді
2 балл
Францияның жеңістері Наполеонның жеке жетістіктерімен
байланысты болды, алайда француз армияы әлсіз
болаттын.
қорытындыда
өз пікірін
білдіруі
Мазмұнына сай жауап
басқа фразамен
жазылса
қабылданады.
Жалпы балл

тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
иынтық бағалаудың өткізілу уақыты
40 минут
Балл саны
Тапсырмалар түрлері
КТБ
көп таңдауы бар тапсырмалар
қысқа жауапты қажет ететін тапсырмал
ТЖ
толық жауапты қажет ететін тапсырмалар
Жиынтық бағалаудың құрылымы
Тоқсан бойынша жиынтық бағалауда әртүрлі тапсырмалар: көп жауапты таңдауы бар
сұрақтар, қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтар қолданылады.
Көп таңдауы бар сұрақтарда білім
алушылар берілген бірнеше жауаптардың ішінен бір
дұрыс жауапты таңдайды.
Қысқа
жауапты қажет ететін сұрақтарға сөздер немесе қысқа сөйлемдер түрінде жауап
береді.
Толық жауапты қажет ететін сұрақтарда білім алушылар орындаушылық және
шығармашылық дағдыла
рын көрсетеді.
Берілген нұсқа қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтарды қамтитын
тапсырмадан тұрады.
тоқсан бойынша
жиынтық бағалау
тапсырмасының
спецификациясы
Бөлім
Тексерілетін мақсат
Ойлау
дағдыларының
деңгейі
LZikujfZ�
kZgu�\r
апсырма
№ *
Тап
сырма
түрі*
Орындау
уақыты,
мин*
;Zee�\r
Бөлім
бойынша
балл
XІX ғасырдағы
Қытай
мен
Еуропа елдері
7.3.2.2 XVIII
XIX ғасырдың
ортасындағы халықаралық
қатынастардағы өзгерістерді
сипаттау
em�`%g_�lkgm
КТБ
Революциялық
идеялардың XІX
ғасыр
дағы
Еуропаға әсері
ртүрлі елдердің бір
уақыт кезеңіндегі тарихи
оқиғаларын
салыстыру арқылы
ұлттық мемлекеттердің (Италия,
Германия) қалыптасу маңызын
анықтау
he^Zgm
XІX ғасырдағы
еуропалық
отаршыл
үстемдік
Еуропалық отаршы
лдық
экспанциясының шығыстың
дәстүрлі қоғамдарына ықпалын
сипаттау
Жоғары деңгей
дағдылары
XІX ғасырдағы
Ресейдегі
қоғамдық
саяси
ойдың дамуы
���������J_k_c^_�`ZZ�hZf^u
kZykb�Zuf^Zj^u�
� oZeurue^u��eb[_jZebaf�\f�
iZc^Z�[hem�k_[_il_jg�
ZgulZm
em�`%g_�lkgm
КТБ
Барлығы:
керту:
өзгеріс
енгізуге болатын бөлімдер

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен III
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың тапсырмалары
Төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.
XVIII
XIX ғ
. Қытайдың дүние
жүзі елдерінен
дамуы жағынан артта қалу себебі
көрсетіңіз.
А) Фео
далдық
абсолютизмнің сақталуы
В) Сы
ртқы шапқыншылықтың жиі болуы
С) Экономикалық бытыранқылықтың
үстемдігі
D) Ешқандай елмен дипломатиялық
не сауда байланысын жасамауы
Қытай
нарығын
жаулап алу жолындағы «апиын соғыстарын
ың» бастамашысы болған
мемлекетті көрсетіңіз.
А) Ресей
В) Англия
С) Жапония
D) Франция
Қытайда
екінші апиын соғысы болған
жылдарды көрсетіңіз.
А) 1840
1842 жж.
В) 1845
1847 жж.
С) 1856
1860 жж.
1862 жж.
&#x/MCI; 23;&#x 000;&#x/MCI; 23;&#x 000;3&#x/MCI; 24;&#x 000;&#x/MCI; 24;&#x 000;] &#x/MCI; 25;&#x 000;&#x/MCI; 25;&#x 000; &#x/MCI; 26;&#x 000;&#x/MCI; 26;&#x 000;4.Ұлттық мемлекеттердің қалыптасу маңызын анықтаңыз.
Италияның бірігуі
Германияның бірігуі
&#x/MCI; 34;&#x 000;&#x/MCI; 34;&#x 000;4&#x/MCI; 35;&#x 000;&#x/MCI; 35;&#x 000;] &#x/MCI; 36;&#x 000;&#x/MCI; 36;&#x 000; &#x/MCI; 37;&#x 000;&#x/MCI; 37;&#x 000;5. Француз суретшісі Анри Мейердің карикатурасын қарастырып, сұрақтарға жауап беріңіз.

ытай бәлішінің» үлкен кесегін
қай
мем
лекет ала
Жау
абыңызға 3 дәлелдеме келтіріңіз.
[3]
Карикатураның негізінде ХХ ғ.басындағы Қыт
айдың жа
ғдайына
3 мысал келтіріңіз
[3]
Еуропалық отаршылдық экспанциясының шығыстың дәст
үрлі
қоғамдарына ықпалын 3
мысалмен
көрсетіңіз.
[3]
Қорытынды
жазыңыз.
[1]
Ресейде
гі жаңа қоғамдық
саяси ағымдарға сәйкес
, берілген
тұжырымдамаларды тиісті
ұяшыққа орналастырыңыз.
Шаруаларды
көтеріліске шығару мақсатында революция және
социализм
идеяларын насихаттау
Самодержавияны, православ дінін және помест
елік жер шаруашылығын сақтау
ер және бостандыққа»
ұмтылған шаруаларға сүйеніп, самодержанвияны
революционерлердің шағын топ
тарымен құ
лату
Әлеуметтік теңдік пен шынайылықты қалыптастыру.
Негізгі мақсаты
адамды
адамның қанауынсыз және әл
еуметтік езушіліксіз қоғам құру
Жоғарғы биліктің шектелуін,
ұлттына, дініне қарамастан адам құқықарына
кепілдік беретін конституцияның қабылд
ануын қолдау
Азаматтық қоғамның қалыптасуына және конституциялық монархияға бірте
бірте ө
туге жағдай жасайтын өзгерістер
Социализм жұмысшы ш
аруалар арқылы қалыптасуы қажет
Ескі жүйені сақтай отыра, шаруаларды сақтау ж
әне жергілікті басқаруды енгізу
Либерализм
Консе
рватизм
Халықшылдық
Социал
демократия
8


Балл қою кестесі
тапсырма
Жауап
Балл
Қосымша
ақпарат
Бір дұрыс
жауапқа 1 балл
Германия
Италия
Мемлекеттің бірігуі
нде
канцлер негізгі рол
атқарды
Елдің ав
трия
лық
езушіліктен
құтқарылуы
Бұл мемлекеттің бірігуі
«жоғарыдан» жүргізілді,
ол «темір және қан
саясатының енгізілуімен
жүрді
«Төменнен бірігу»
яғни
революциялық
жолмен бірікті
Мазмұнына сай
басқа да дұрыс
жауап жазылса
қабылданады
5
әліштің
үлкен кесегін Англия алады, себебі ол
«Қытайды ашу» бастамасын алғаш көтерген
және «апиын соғысы» барысында Қытайды үлкен
жеңіліске ұшыратқан болатын. Тең құқықтық
емес келісімшарттары бойынша Англия
контрибуция мен өзі үшін тиімді шарттарға ие
лды. Сонымен қатар Англияның әскері
ихетуандар көтерілісін басуға қатысты.
3
Мазмұнына сай
басқа да дұрыс
жауап жазылса
қабылданады
Қытай
саяси және әлеуметтік
экономикалық
қарым
қатынас тұрғысынан әлсіз мемлекет
болды. ХХ ғасыр
дың басында мемлекет еуропа
державаларының жартылай отарына айналды.
Апиын және өзге соғыстардағы жеңілістер,
ихетуандар көтерілісінің басылуы және тең
құқықтық емес келісімдерді бекітуі мемлекетті
бөліп алып басқару аймақтарына айналдырды.
3

Еуроп
алық отаршылдық экспанциялары
шығыстың кейбір дәстүрлерін түбегейлі жойды.
Халқын қырғынға ұшыратып, жергілікті халықты
аяусыз қырып жойды. Жергілікті халыққа тиесілі
пайдалы қазбаларды әкетіп отырды.
HlZjrue^u�kZykZllu�kZe^ZjugZg�d'il_]_g�
ruuk�_e^
_jg�ljfuku�f_g�%e_mf_lld��
wdhghfbdZeu�`Z^ZceZju�'a]_jkd_�rujZ^u�

Либерализм
Консерватизм
Халықшылдық
Социал
демократия

Жалпы балл

IY
тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың тест спецификациясы
иынтық бағалауд
ың өткізілу уақыты
40 минут
Балл саны
25 балл
Тапсырмалар түрлері
КТБ
көп таңдауы бар тапсырмалар
қысқа жауапты қажет ететін тапсырмалар
ТЖ
толық жауапты қажет ететін тапсырмалар
Жиынтық бағалаудың құрылымы
Тоқсан бойынша жиынтық бағал
ауда әртүрлі тапсырмалар: көп жауапты таңдауы бар
сұрақтар, қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтар қолданылады.
Көп таңдауы бар сұрақтарда білім алушылар берілген бірнеше жауаптардың ішінен бір
дұрыс жауапты таңдайды.
Қысқа
жауапты қажет ететін сұрақ
тарға сөздер немесе қысқа сөйлемдер түрінде жауап
береді.
Толық жауапты қажет ететін сұрақтарда білім алушылар орындаушылық және
шығармашылық дағдыларын көрсетеді.
Берілген нұсқа қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтарды қамтитын
тапсырмадан тұрады.
IY
тоқ
сан бойынша
жиынтық бағалау тапсырмалар
ының сипаттамасы
Бөлім
Тексерілетін мақсат
Ойлау
дағдыларының
деңгейі
LZikujfZ�
kZgu�\r
апсырма
№ *
Тапсырма
түрі*
Орындау
уақыты,
мин*
;Zee�\r
Бөлім
бойынша
балл
Америка Құрама
Штаттарының
күшеюі
ХІХ ға
сырдағы Америка
Құрама Штаттары
территориясының кеңею
үдерісін сипаттау
;em�`%g_�lkgm
КТБ
7.1.2.2 Трансатлантикалық
құлдықтың
ерекшеліктерін
анықтау
Қолдану
Ғылыми
ойдың
дамуы
7.2.4.1 Өзгерістер мен
сабақтастықты көрсету
арқылы,
адам мен қоғам өміріндегі
ғылыми жаңалықтардың
маңызын талдау
@hZju�^_]_c�
^Z^ueZju
Суретшілер мен
жазушылардың
көзқарасымен
ІX
ғасырдағы
өзгерістерге
шолу
7.2.2.1 Тарихи оқиғаларды
интерпретациялау үшін өнер
туындыларын пайдала
ну
Қолдану
Барлығы:
керту:
өзгеріс
енгізуге болатын бөлімдер

«Дүниежүзі тарихы» пәнінен I
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың тапсырмалары
Төмендегі сұрақтарға
жауап беріңіз
ХІХ ғасырдың
ортасында
АҚШ
саяси өміріндегі
ең шиеленісті мәселе.
А. Отар иелену
В. Құлдық мәселесі
С. Демократия мәселесі
D. Билік үшін күрес мәселесі
Қара
құлдарды азат етіп, құлдықты жойған АҚШ президенті
А. Джон Адамс
В. Джеймс Мэдисон
С. Авраам Линкольн
D. Томас Джефферс
1803 жылы АҚШ Луизиананы қай елден алғандығын көрсетіңіз.
A) Англия
B) Испания
C) Португалия
D) Франция
E) Голландия
1845 жылы АҚШ
иеленген,
бұрын Мек
сиканың иелігінде болған, аймақты көрсетіңіз.
A) Техас
B) Юта
C) Филадельфия
D) Пенсильвания
Висконсин
АҚШ территориясы жаулап алудың себептерінен төрте есе ұлғайған болатын және батыс
шекара енді осы аймақтан өтетін болды.
A)
Солтүстік мұзды мұхиты жағалауы
B)
Атлант мұхиты жағалауы
C)
Тынық мұхиты жағалауы
D)
Үнді
мұхиты жағалауы
Мексика
түбегі жағалауы
АҚШ
тың батысындағы бос жерлерді жеке азаматтардың иелігіне беруге рұқсат берген,
АҚШ
тың заңын көрсетіңіз.
Құқық
туралы билл
АҚШ конституциясы
Тәуелсіздік Декларациясы
Гомстедтер туралы заң
E) «
Құлдықты
жоюға ба
ғытталған
заң
»
Суреттерге қатысты
төмендегі сұрақтарға
жауап беріңіз.
Көрсетілген суреттер қандай тарихи оқиғамен байланысты? Өз жауабыңызды дәлелдеңіз.
Берілген тарихи оқиғаның негізгі себептері қандай?
себебін көрсетіңіз.
Оқиғаның тарихи маңызын
жазыңыз. Пікіріңізге 2 дәлел
келтіріңіз.
5] &#x/MCI; 31;&#x 000;&#x/MCI; 31;&#x 000;8. Кестеге АҚШ
ның Жапонияны ашуының 2 себебін жазыңыз
Себептер
2] &#x/MCI; 43;&#x 000;&#x/MCI; 43;&#x 000; &#x/MCI; 44;&#x 000;&#x/MCI; 44;&#x 000;9. XIX ғасырдағы
ғылыми
жаңалықтың
атауын
және олардың
адам мен қоғам өміріндегі
маңызын жазыңыз. Жауабыңызды қорытындылаңыз
Ғылыми
жаңалық атауы
Маңызы
Қорытынды

біліміңізге және суреттерге сүйеніп
Өнер мен әдебиет әлеуметтік әділетсіздікпен
күреседі
тақырыбына сипаттама
жазыңыз.
The
osses
enate
. Source
Joseph J.Keppler.
ритерийлері:
Позиция
(мен
... санаймын
] &#x/MCI; 29;&#x 000;&#x/MCI; 29;&#x 000;Түсіндіру
(себебі......)
1] &#x/MCI; 34;&#x 000;&#x/MCI; 34;&#x 000;Мысал
(мен мұны
2 мысал
арқылы дәлелдей аламын
Салдар
(Осылайша айтылған мәселе бойынша
... қорытынды жасаймын


Балл қою кестесі
Тапсырма
Жауап
Балл
Қосымша
қпарат
1
6

Бір дұрыс жауапқа 1
балл



7
Берілген суреттер АҚШ
ғы азамат соғысына
қатысты
. Америкадағы азамат соғысы
(1861
65) ХІХ ғасыр
дың ортасында АҚШ
тың
солтүстігінде жалдам
еңбек пен оңтүстік
штаттардағы құл еңбегі арасындағы
қайшылықтардан туған соғыс
Мазмұны
на сай жауап
басқа фразамен
жазылса қабылданады.
Құл иеленушіліктің сақталуы елдің
экономикасының дамуына кедергі жасады;
Оңтүстік штаттардың жек
е бөлек
мемлекет
құруды қалад
ы; Солтүстік штаттардың АҚШ
тұтас сақтап қалуды м
ақсат етті.
:f_jbdZg^ulZj�'a�f_fe_d_
lg�llZkluug�
kZlZi�Ze^u
��:aZfZl�khuku�fZua^u�
%e_mf_lld
экономикалық мәселелерді шешті;
құлдық
жойылды және аграрлық мәселе
реттелді

8
1 Американдықтар Жапон аймағындағы өз
теңізшілерінің қауіпсі
здігін қамтамасыз етуді
көздеді.
FZafg
ugZ�kZc�`ZmZi�
[ZkZ�njZ
aZf_g�
`ZauekZ�Z[ue^ZgZ^u�
Сауда қатынастарын кеңейтуді ойлады
Жаңалық атауы:
Рентген сәулелері ашылды
Мазмұны
на сай жауап
басқа фразамен
жазылса қабылданады.
Маңызы:
Рентген сәулелері өмірдің көптеген
салаларында кеңінен қолданылуда. Бұл жаңалық
бiрден медицина тәжiрибесiне енгiзiлiп, оның
негiзiнде жасалған рентген аппараты
көпшiлiктiң
қызығушылығын
тудырды. Ендi
дәрiгерлер аурулардың iшкi зақымдарын,
сынған сүйектерiн көрiп, бақылауға мүмкiндiк
алды.
Жаңалық атауы:
Д.И.Менделеевтiң химиялық
элементтердiң периодтық жү
йесi ашылды.
Маңызы:
Көптеген белгісіз элементтер ашылды.
Периодтық жүйеге
сүйене отырып
физиктер
атомның ішкі құрылысын ашты.
Периодтық
жүйе ғылымның терең
сырларын түсінуге
мүмкіндік бер
Жаңалық атауы:
Микробиология ғылымы
ашылды
Маңызы:
Азық
түлiктердi стерилизациялау мен
пастеризациялау әдiстерiн жасауда зор м
аңызға
ие болды. Оның iзденiстерi иммунитет туралы
iлiмнiң негiзiн қалады.
Қорытынды
XIX ғасырдың екінші
жартысындағы ашылған табиғи
ғылыми
жаңалықтардың басты маңыздылығы:
ол
материяның құрылысы, кеңістік, уақыт,

қозғалыс
, тірі табиғаттың дамуы, таб
иғаттағы
адамның орны, жердегі тіршіліктің пайда болуы
туралы көзқарастарды түбірімен өзгертті


10
Менің пайымдауымша
өнер мен әдебиет
әлеуметтік әділетсіздікпен күрес жүргізеді

Позиция
(мен ...
санаймын
Себебі
қоғамдағы
әлеуметтік теңсіздік терең
көрініс тауып, оның дамуын тежеген болатын
††††††††††††††††††††††††††††††††††
Түсіндіру
(себебі......)
Ұлыбританияда
ХІХ
ғасырды Ч. Диккенсте
шебер және айқын суретт
еп берген ешкім
болған жоқ. Ол әсіресе Викториан дәуіріндегі
әлеуметтік өмір, оның ішінде кедей адамдардың
өмірін
бейнелеген бірнеше роман, әңгіме және
мақалалардың авторы ретінде танымал. Ең
алдымен Диккенстің «Дэвид Копперфилд»,
«Николас Никльби» және «
Оливер Твист»
шығармаларын айтуға болады. Дарынды
қаламгер адам жанын терең түсініп, өз
заманының әлеуметтік кемшіліктерін дөп басып
суреттей білген. Ол дәуірінің жаман жағын да,
жақсы жағын да өз шығармаларында а
йқын
суреттеп, өз дәуіріне тән,
сол жағдайғ
а лайық,
әлеуметтік, таптық ірі, келелі мәселелермен
қатар
, кейбір елеусіз нәрселерге дейін көре
білді. Сөйтіп ол өз заманының айқын айнасы
болды.
Сонымен қатар ХІХ ғ. музыкалық опералық
өнерде
реализм шыңындағы
ұлы
итальян
композиторы Джузеппе Вердидің
әлеуметтік
теңсіздікті әшкерелеуге бағытталған жоғары
гуманизмін байқауға болады. 1850 жылдардағы
«Риголетто», «Трубадур», «Травиата» белгілі
операларында Верди музыка тілінің қарапайым
мәнерлігімен кейіпкерлердің ішкі әлеміне терең
ене білген т.б.с.с.
ысал
(мен мұны
мынадай мысалдар
арқылы дәлелдей
ала
мын
ХІХ ғасыр әлемге Абай, Толстой, Пушкин,
Диккенс, Байрон, Твен, Скотт, По, Уайльд,
Киплинг, Гете, Гейне атты танымал
жазушыларды дүниеге әкелді. Олар әлемдік
классика саналатын туындыларды
жазды
азушылар сол заманның көптеген мәселелерін
өз туындыларына арқау еткен, бірақ сол
мәселелердің ең бастысы әлеуметтік теңсіздік
еді т.б.с.с.



Салдар
(Осылайша
айтылған мәселе
бойынша мынандай
қорытынды
жасаймын....)
Эссе құрылымын
сақтауы
Мазмұнына сай
жауаптар
қабылданады.
Жалпы балл


Приложенные файлы

  • pdf 9443488
    Размер файла: 627 kB Загрузок: 0

Добавить комментарий